1. İnformasiya dövrü
Təbriklər! Siz informasiya dövründə yaşayırsınız. 😎 Bu hamı üçün aydındır və göz qabağındadır. Amma bu nə deməkdir? Bu fakt hansı imkanları və perspektivləri vəd edir? Gəlin bir az geriyə nəzər salaq...
20-ci əsr sənaye əsri oldu. 🏭 Bütün ölkələrdə minlərlə fabrik və zavodlar tikildi, elektrik stansiyaları və AES-lər quruldu. İnsan ilk dəfə kosmosa uçdu, Marsa ilk marsroverlər göndərildi…
Ən böyük şirkətlər istehsalat və elektronika ilə məşğul idi. Yaponiya 80-ci illərdə ABŞ-ı ÜDM üzrə demək olar ki, ötüb keçdi və dünyanın ən böyük iqtisadiyyəti olacaqdı. Yapon avtomobilləri, elektronika, gəmilər, telefonlar və hətta oyun konsolları(!) dünyanın ən yaxşıları hesab olunurdu.
Ən böyük sərvətlər və şirkətlər istehsalat sahəsində yaranmışdı. General Motors, Toyota, Volkswagen: əgər sən “sənayedə” işləyirdinsə, sənə əla karyera və möhtəşəm perspektivlər açılırdı.
Kosmos, raketlər və texnoloji singulyarlıq çox yaxın görünürdü! Görünürdü ki, az qaldı uçan avtomobillər ortaya çıxacaq, insan Marsa enəcək və ən yavaş təyyarə nəfəs kəsən sürətlərə çataçək. Amma heç biri baş vermədi. Bir şey yanlış getdi.
Yaponiya heç vaxt bir nömrəli iqtisadiyyat olmadı. Marsa heç kim enmədi, halbuki Aya enişdən artıq 50 ildən çox vaxt keçib (!) . Ticarət təyyarələri get-gedə daha yavaş uçurlar. Havaqda uçan avtomobillər də görünmür. Nə baş verdi?
2. İnformasiya inqilabı
20-ci əsrin 80-ci illərində şəxsi kompüterlərin inqilabı baş verdi, 90-cı illərdə isə internet (web) meydana çıxdı. Və dünya dəyişdi əbədi olaraq.
Əvvəl internetə geekl ə köçdü, sonra gənclər, indi isə hətta 80 yaşlı nənə belə yay üçün su kəsintisi qrafikini internetdə baxır 🤦♂️. İndi internetdə sadəcə hər şey deyil, tamamilə hər şey! İnsanlar orada öyrənir, işləyir, istirahət edir, tanış olurlar. Məsələn, ABŞ-da evli cütlüklərin 60%-i internetdə tanış olub.
Əgər siz cütlük tapmaq istəyirsinizsə — internetə gedin, iş tapmaq istəyirsinizsə – internetə gedin, öyrənmək istəyirsinizsə — internetə gedin. Ölüm hələ də offline baş verə bilər, amma brauzer tarixçənizi silməyi unutmayın! :)
Time jurnalının 10 il əvvəl yazdığı kimi «Əgər siz internetdə deyilsinizsə, demək siz mövcud deyilsiniz». Və bu 10 il əvvəl idi, hələ pandemiyadan əvvəl! (Bilmirəm, bu mətni nə vaxt oxuyursunuz, bəlkə «Birinci Pandemiya»dan əvvəl yazmaq daha məntiqli olardı?!) 😅
3. XXI əsrdə İT şirkətləri
10 il əvvəl dünyada 5 ən böyük İT şirkəti vardı: Microsoft, Google, Facebook, Apple və Amazon. Amma bu gün onlar sadəcə dünya üzrə 5 ən böyük şirkətdir. İT şirkətləri bu gün ən böyük və ən bahalıdır. Çünki onların milyonlarla deyil, milyardlarla müştərisi var!
Bu şirkətlərin məhsullarından milyardlarla insan istifadə edir. Əgər bir milyard müştəri ayda $10 gətirsə, onda kifayət qədər böyük məbləğ yaranır. Məhz buna görə İT şirkətləri təkcə bahalı deyil, həddən artıq bahalıdırlar 💰
Onlar milyardlarla deyil, trilyonlarla dollara dəyərdir.
Təsəvvür edin bir şirkət milyard dollar dəyərindədir. Bu çoxdur? Bəli. Amma əgər şirkət 10 milyarddırsa? Bu artıq çox çoxdur. 100 milyard? Nəhəng məbləğdir.
Məqalənin yazıldığı vaxtda Nvidia 4 trilyon dollar dəyərində idi. Bu 4 min milyard dollardır.
- Nvidia — 4 450 milyard
- Google — 3 908 milyard
- Apple — ~3 100 milyard
- Microsoft — 2 981 milyard
- Amazon — 2 133 milyard
Amazon öz kasıb beşinci yerində cəmi 2 130 milyard dollar dəyərindədir. Və siz hələ də İT-yə getmək istəmirsiniz? 🚀
Qeyd edim ki, bir çox İT şirkətləri əməkhaqqıdan əlavə işçilərə səhmlər də ödəyir. Məsələn, Amazon Senior Software Engineer-ə ildə $200k maaş verə bilər. və əlavə $100k səhmlərlə. 3 ildən sonra həmin səhmlər artıq $300k dəyərində ola bilər və beləliklə Amazon-da proqramçı işləməklə ildə $500k əldə etmək mümkündür. Və siz hələ də proqramçı olmaq istəmirsiniz?
İnternet şirkətləri çox sürətlə böyüyür, çünki onlara yeni filiallar açmağa ehtiyac yoxdur — hər şey internetdə baş verir. Uber heç bir avtomobilə sahib deyil, amma 195 milyard dollar dəyərindədir. AirBnB mənzillərə sahib deyil, amma 105 milyarddır. Booking otellərə sahib deyil, amma 183 milyarddır. Dostlar, İT-yə gedin: əla mühit, böyük perspektivlər. 😇
GO TO FULL VERSION