1. Subagent nədir və nə üçün lazımdır

Subagent - Claude Code-un tapşırıq ötürdüyü ixtisaslaşmış köməkçidir: o, işi öz kontekst pəncərəsində görür və sessiyanıza qısa xülasə qaytarır. Faylların oxunması, axtarışlar və alət çağırışları onun kontekstində qalır.

Bu nəyə lazımdır: əsas sessiyada işləyəndə mesajlar, oxunan fayllar və əmrlərin nəticələri eyni pəncərədə yer tutur, onun həcmi isə sonsuz deyil. Pəncərə dolduqca Claude Code tarixçəni qısaldır və bəzi detallar itə bilər. Subagent aralıq işi ayrıca pəncərəyə çıxarmağa, əsas söhbətdə isə yalnız onun nəticəsini saxlamağa imkan verir.

Ən sadə subagent

İlk dəfə üçün Claude Code-a adi mesaj yazmaq kifayətdir: subagenti çağırmağı açıq şəkildə xahiş edin və onun tapşırığını təsvir edin. Öz rol faylınızı əvvəlcədən yaratmaq lazım deyil, belə tapşırıq üçün daxili köməkçi də yarayır. Məsələn:

index.html faylını oxumaq üçün subagent çağır.
Qoy o, faylın qısa xəritəsini tərtib etsin: əsas bölmələr
və onların hər birinin nə etdiyi. Sonra məzmunun qısa xülasəsini
3-5 cümlədə yazsın.
Faylı dəyişmə. Subagentin cavabını bu sessiyaya qaytar.

Əsas agent tapşırığı köməkçiyə ötürəcək, iş bitəndən sonra isə onun cavabını söhbətinizdə göstərəcək. Fonda işə salınanda aşağıda, giriş sahəsinin altında subagentin adı və işinin vəziyyəti olan zolaq görünəcək. Subagentin sessiyasını açıb onun nəyi oxuduğuna və nə etdiyinə baxmaq üçün ona klikləyin. İş gedərkən ayrıca subagentin həqiqətən işə salındığını yoxlayın: adi mətnlə xahiş Claude-un seçimini istiqamətləndirir, amma işin həvalə ediləcəyinə özlüyündə zəmanət vermir.

Subagent nə alır

Eyni tapşırığı sabit qaydalarla təkrarlamaq lazımdırsa, öz rolunuzu faylda təsvir edə bilərsiniz. Belə istifadəçi subagentinin başlanğıcda iki əsas girişi var:

  • konfiqurasiya faylınızdakı rol təlimatı - ixtisas və davranış qaydaları;
  • tapşırığın təsviri - əsas agent onu sizin sorğunuza əsasən tərtib edir.

Claude Code bunlara özü ümumi fon məlumatı da əlavə edir: layihənin CLAUDE.md faylları, git status snapşotu və mühit haqqında məlumatlar. Əsas agentlə söhbətiniz bunların sırasında deyil.

Tapşırıq və rol təlimatı subagentə daxil olur; aralıq iş onun pəncərəsində qalır, xülasə isə əsas sessiyaya qaytarılırTapşırıqəsas agentdənRol təlimatıkonfiqurasiya faylındanSubagent işləyiröz kontekst pəncərəsindəOxumalar, axtarışlar, alət çağırışlarıbu pəncərədə qalırƏsas sessiyayaxülasə qaytarılır
İki giriş, ayrıca iş pəncərəsi və əsas agent üçün xülasə

Sxemdə bir şey vacibdir: subagent tapşırığı öz pəncərəsində yerinə yetirir, əsas söhbətə isə xülasə qaytarır. Əsas agent bütün aralıq oxumaları və axtarışları yükləmək məcburiyyətində qalmır. Bununla belə, xülasənin özü də əsas kontekstdə yer tutur.

Belə bölgünün tərs tərəfi də var: xülasə nəticəyə aparan bütün yolu göstərmir. Ona baxıb köməkçiyə hansı məlumatların çatmadığını və ya onun nəyi yoxlamadan qoyduğunu görməyə bilərsiniz. Buna görə cavabda əsaslar və məhdudiyyətlər olmalıdır, onun nəticələrini isə yoxlamaq lazımdır.

Claude niyə hər şeyi xatırlamır

Kontekst pəncərəsi - modelin növbəti cavabı hazırlayarkən əlində olan məlumatlardır: təlimatlar, söhbət tarixçəsinin əlçatan hissəsi, oxunmuş kod, əmrlərin nəticələri. Məhz buna görə agent bir neçə mesaj əvvəl müzakirə etdiyiniz qərara əsaslana bilir. Pəncərənin həddi var; o, bütün söhbəti bütün detalları ilə əbədi saxlamır.

Skrinşotda /context əmri 4k/200k tokens (2%) göstərir: mövcud 200 min tokendən təxminən 4 mini istifadə olunub. Token mətnin kiçik parçasıdır: söz, sözün bir hissəsi və ya işarə. Buna görə 200 min token 200 min sözə bərabər deyil. Bu, göstərilən sessiyanın pəncərə ölçüsüdür; başqa model və ya konfiqurasiyada o fərqli ola bilər.

Aşağıda yeri nəyin tutduğu görünür: System prompt - sistem təlimatları, Memory files - yüklənmiş yaddaş və qayda faylları, Skills - skill-lər haqqında məlumat, Messages - mesajlar. Burada yazışma demək olar ki, yoxdur, amma pəncərənin bir hissəsini artıq təlimatlar tutub. Free space: 196k (98.0%) sətri qalan boş yeri göstərir. Söhbət getdikcə, fayllar oxunduqca və əmrlər icra olunduqca bu yer xərclənir.

"Claude hər şeyi xatırlayır" mifi

Saxlanmış yazışma və cari kontekst pəncərəsi fərqli şeylərdir. Söhbət sessiyanın tarixçəsində qala bilər, amma cavab hazırlayarkən model məhdud həcmdə məlumat alır. Pəncərə həddinə yaxınlaşanda Claude Code tarixçəni qısaldır, o cümlədən detalları qısa xülasə ilə əvəz edir. Bu, bütün söhbətin bir anda unudulması deyil: məlumatın bir hissəsi xülasədə qalır. Amma söhbətin əvvəlindəki ayrıca şərt, izah və ya rədd edilmiş variant ora düşməyə bilər. Onda siz onu xatırlatmayana və ya agent mənbəni yenidən oxumayana qədər o, bu detala əsaslana bilməyəcək.

Fayllarla da vəziyyət oxşardır: app.js faylının layihədə olması hələ onun məzmununun pəncərəyə düşdüyü demək deyil. Agent onu oxumalıdır. CLAUDE.md-dəki ümumi təlimatlar yenidən yüklənə bilər, amma onlar söhbətdəki bütün qərarları bərpa etmir.

Məsələn, siz eyni adlı alış-verişlərin ayrı-ayrı qeydlər sayıldığı barədə razılaşmısınız. Bu şərt yalnız söhbətin köhnə hissəsində qalıbsa, sıxılmadan sonra əlçatmaz ola bilər. Vacib yoxlamadan əvvəl şərtin özünü təkrarlamaq və ya onun yazıldığı sənədi oxumağı tapşırmaq faydalıdır.

Sonra bu mexanizmi kodu oxuyan istifadəçi reviewer-i nümunəsində araşdıracağıq: o hansı məlumatları alır və onun rol faylını necə yaratmaq olar. Burada söhbət yeni, adi işəsalmadan gedir; əvvəlki işi davam etdirmək və ya tarixçənin surətini ötürmək üsulları bu nümunədə lazım deyil.

2. Reviewer layihə haqqında nə bilir

Ayrıca kontekst köməkçinin heç nə bilmədiyi demək deyil. Onun başlanğıc təlimatları və layihəyə çıxışı var. Nümunəmizdəki istifadəçi reviewer-i məlumatları buradan alır:

MəlumatReviewer-ə necə çatır
Yoxlamanın daimi qaydalarıRol faylından: nə etməli, hansı alətlər mövcuddur, nə qaytarmalı
Konkret tapşırıqƏsas agent tapşırığı sizin sorğunuza əsasən tərtib edir
Layihənin kodu və sənədləriReviewer yoxlama üçün lazım olan əlçatan faylları özü açır
Layihənin ümumi qaydalarıUyğun CLAUDE.md faylları, əgər varsa, yüklənir

CLAUDE.md - Claude Code üçün ümumi təlimatlar olan fayldır: məsələn, mənbə kodunun harada yerləşdiyi və layihədə hansı razılaşmaların qəbul edildiyi. Onu məhz bu yoxlama üçün xüsusi yaratmaq lazım deyil.

Söhbətinizin tarixçəsi avtomatik ötürülmür. Əsas agent artıq app.js faylını oxuyubsa, bu oxunuşun məzmunu reviewer-də öz-özünə görünməyəcək. Amma fayl heç yerə getməyib: köməkçi onu yenidən aça bilər.

Söhbətdəki qərarlarla da eyni əhvalat. Tutaq ki, siz siyahıdakı iki eyni adın ayrı-ayrı alış-veriş kimi qalmalı olduğunu müzakirə etmisiniz. Silmənin yoxlanması üçün bu, vacib tələbdir. Əsas agent onu tapşırığa daxil etsə və ya köməkçi onun yazıldığı sənədi oxusa, o, reviewer-ə çatacaq.

Tələblər təzə baxışa da lazımdır

Bizim reviewer-in sizə birbaşa sual vermək üçün aləti yoxdur. Buna görə məlumat çatmayanda o, nəyin çatmadığını yazmalı və nəticənin əlçatan hissəsini qaytarmalıdır. Əsas agent şərti sizdən dəqiqləşdirə biləcək. "Əvvəl necə qərara gəlmişdik" ifadəsini elə başdan qərarın özü ilə əvəz etmək daha yaxşıdır.

3. Rol faylı yaradırıq

Rolu layihənin içində, .claude/agents/reviewer.md faylında saxlayacağıq. Müxtəlif layihələrdə əlçatan olan rolları ~/.claude/agents/ istifadəçi qovluğunda da saxlamaq olar; ~ işarəsi istifadəçinin ev qovluğunu bildirir. Hələlik layihə variantı kifayətdir.

Faylı Claude Code-dan xahiş etməklə yarada bilərsiniz:

Səhifə kodunu dəyişmədən yoxlamaq üçün .claude/agents/reviewer.md yarat.
Yalnız Read, Grep, Glob icazə ver.
Reviewer əsaslandırılmış tapıntıları, yoxlanmış həcmi
və məhdudiyyətləri qaytarır; tapıntı olmaması da qəbuledilir.
Yaradılmış faylı göstər.

Nəticədə adi mətn faylı yaranmalıdır. Heç bir sehr yoxdur. Aşağıda hazır variant var: agentin cavabını onunla müqayisə edə və ya onu özünüz saxlaya bilərsiniz. Bu adda rolunuz artıq varsa, lazımi təlimatı əvəz etməmək üçün əvvəlcə onun məzmununa baxın.

---
name: reviewer
description: Hazır səhifənin kodunu davranış xətalarına görə yoxlayır və əsaslandırılmış hesabat qaytarır. Səhifəni düzəltmədən review etmək istənəndə istifadə et.
tools: Read, Grep, Glob
---
Göstərilən faylların kodunu verilmiş tələblərə görə araşdır.
Faylları dəyişmə. Səhifəni işə salmağı vəd etmə: səndə yalnız oxuma və axtarış var.
Hər tapıntı üçün yeri, gözlənilən davranışı, nəticənin əsasını,
yoxlama şərtlərini və təsirini göstər. Məlumat çatmırsa, bunu qeyd et.
Nəyi yoxladığını və nəyi yoxlamadığını ayrıca sadala.
Verilmiş meyarlar üzrə problem tapmasan, elə də yaz.

İki --- sətri arasındakı blok frontmatter adlanır: Markdown faylının əvvəlindəki ayarlar. Burada name rolun adını verir, description əsas agentə onu nə vaxt seçməli olduğunu izah edir, tools isə əlçatan alətləri sadalayır. Aşağıda adi sözlərlə yazılmış təlimatlar gəlir.

Nümunədəki üç alət kodu nəzərdən keçirmək üçün məhz lazım olanı edir: Read faylı oxuyur, Grep məzmun üzrə axtarır, Glob faylları ad və ya yol üzrə tapır. Buna görə reviewer silmə funksiyasını tapıb oxuya biləcək, amma səhifəni brauzerdə işə salmayacaq və terminalda əmr icra etməyəcək.

"Faylları dəyişmə" sətri tapşırığı təsvir edir. tools sahəsi isə onun icra vasitələrini məhdudlaşdırır. Mətndə yalnız xahişi saxlasanız və alətləri məhdudlaşdırmasanız, köməkçidə yazma imkanları qala bilər. Hazır nümunədə hər iki hissə artıq yerindədir, məhdudiyyəti sonradan əlavə etmək lazım deyil.

Rol faylı skill-ə bənzəyir: ayarlar və təlimat mətni. Qarışdırmaq asandır. Amma burada biz yoxlama üçün ayrıca işəsalma qururuq. Skill adətən cari söhbətə təkrarlanan prosedur əlavə edir, baxmayaraq ki skill-lər də ayrıca kontekstdə işə düşə bilər. İki faylın oxşar görünüşünə görə yox, işin necə görülməli olduğuna görə seçin.

4. Reviewer-i yoxlayırıq və çağırırıq

Faylın diskdə olması ilk nəticədir. İndi sessiyanın onu görüb-görmədiyini yoxlayaq. Faylı açın və reviewer adına, təsvirə, alətlər sətrinə və mətnə baxın: orada brauzeri işə salmaq və ya xətaları dərhal düzəltmək vədi yoxdur ki?

Claude Code-un giriş sahəsində @ yazın və agent nişanı olan reviewer-i seçin. Fayl yolu olan oxşar bənd yox, məhz rol lazımdır. Siyahıdan seçim bu tapşırıq üçün köməkçini açıq şəkildə göstərməyə imkan verir.

Rol yoxdursa, əvvəlcə yolu yoxlayın: fayl açıq layihənin .claude/agents/ qovluğunda olmalıdır. Sonra frontmatter-i: hər iki ayırıcı sətir, ad və təsvir. Claude Code-dan təyinat faylının özünü yoxlamağı da xahiş edə bilərsiniz.

Claude Code sənədlərinə görə, artıq izlənilən qovluqdakı dəyişikliklər bir neçə saniyəyə götürülür. agents qovluğu sessiya başlayandan sonra ilk dəfə yaranıbsa, yenidən başlatmaq lazımdır. Cari sessiyanı bitirin, sonra adi terminalda, həmin layihə qovluğundan icra edin:

claude --continue

Bu, cari qovluqdakı son söhbəti davam etdirəcək. Başladandan sonra @ siyahısını yenidən yoxlayın. Claude-u başlatma əmrinin özü çıxışdan sonra terminalda yazılır, artıq işləyən söhbətin içində yox.

İlk tapşırıq üçün alış-veriş siyahısı səhifəsini götürək: nişanlama index.html-də, məntiq app.js-də, hər iki fayl layihənin kökündədir. Öz layihənizdə yolları və gözlənilən davranışı özünüzünkü ilə əvəz edin. Siyahıdan reviewer-i seçəndən sonra adın yanına belə mətn əlavə edin:

Layihənin kökündəki index.html və app.js fayllarını araşdır.
Bəndlərin əlavə edilməsini və silinməsini yoxla: sayğac qalan
bəndlərin sayı ilə üst-üstə düşməlidir, bir qeydin silinməsi
eyni adlı başqa qeydi silməməlidir.
Faylları dəyişmə. Kod üzrə nəticələri və brauzerdə nəyi yoxlamaq lazım olduğunu qaytar.

Burada dar yoxlama üçün hər şey var: harada axtarmalı, nə baş verməli və hansı nəticə lazımdır. Ayrıca fayl şəklində brifə ehtiyac yoxdur. Əsas agent seçilmiş reviewer üçün tapşırığı özü tərtib edəcək; @ ilə seçim icraçını müəyyən edir, mesajınızın hərfi ötürülməsini yox.

5. Nəticə necə gəlir

Sorğunu göndərəndən sonra reviewer-in işə düşüb-düşmədiyinə baxın. Adi interaktiv sessiyada belə iş fonda gedə bilər: onu paneldə görürsünüz və söhbəti davam etdirə bilərsiniz. /tasks əmri tapşırıqlara, o cümlədən bu yaxınlarda bitənlərə baxmağa kömək edir.

Yoxlama bitəndə əsas agent yekunu alacaq və sizə bildirəcək. Təkrar danışılan variant çox qısadırsa, xahiş edin: "Reviewer-in yekun hesabatını tam göstər". Belə olanda tapıntının dəqiq ifadəsini və yoxlamanın məhdudiyyətlərini saxlamaq daha asandır.

Məsələn, sayğac haqqında tədris hesabatı belə görünə bilərdi:

app.js-də əlavə etməni və silməni yoxladım.
removeItem()-də siyahı yenidən çəkilir, amma bu yolda
updateCounter() çağırışını tapmadım. Gözlənilir ki, sayğac
qalan qeydlərin sayını göstərsin.
Brauzerdə yoxlama: bir bənd əlavə edin, onu silin,
sayğacı boş siyahı ilə müqayisə edin.
Eyni adlı qeydlərin silinməsini ayrıca yoxlamadım.
Brauzerdə işə salmadım.

Bu, cavab formasının nümunəsidir, sizin səhifədə məhz belə bug tapılacağına vəd deyil. Bizim reviewer-də yalnız kod oxuma var, ona görə son sətir onun imkanlarını düzgün təsvir edir. Kod üzrə nəticə işə salmadan da əsaslı ola bilər, amma onun əsasını yoxlamaq lazımdır: məsələn, sayğacı həmin yolda başqa funksiya yeniləmirmi?

Göstərilən yeri açın və ya təsvir olunan hərəkətləri brauzerdə təkrarlayın. Problem təsdiqlənirsə, düzəlişi əsas agentə tapşıra bilərsiniz. Təsdiqlənmirsə, öz müşahidənizi bildirin və nəticəni yoxlamağı xahiş edin. Gözəl tərtib olunmuş hesabat hələ nəyin dəyişdirilməli olduğunu həll etmir.

"Verilmiş meyarlar üzrə problem tapmadım" cavabı da qəbuledilir, əgər nəyin yoxlandığı aydındırsa. "Silmə məntiqi olan faylı tapmadım" isə qismən nəticədir: əvvəlcə yolu dəqiqləşdirmək lazımdır. Hesabatı say xatirinə təxminlərlə doldurmağa ehtiyac yoxdur.

Yeri gəlmişkən, siyahıda daxili Explore və Plan rolları da ola bilər. Onlar öz rol fayllarınızı yaratmadan da əlçatandır.

6. Nə vaxt həvalə etməyə dəyər

İlk uğurlu yoxlamadan sonra hər hərəkət üçün ayrıca köməkçi istəmək asandır. Bu istək başa düşüləndir. Amma yeni işəsalma nəsə verməlidir: müstəqil baxış və ya ətraflı gedişatı əsas söhbətdə lazım olmayan müstəqil iş.

TapşırıqHarada icra etmək daha rahatdır
Hazır funksiyanı açıq meyarlarla yoxlamaqAyrıca reviewer hətta kiçik fayl üçün də faydalıdır: burada müstəqil baxış vacibdir
Çoxlu faylda dəyərin haradan gəldiyini tapmaqSubagent lazımi yollarla qısa cavab qaytara bilər
Məlum düymənin yazısını dəyişməkƏsas söhbətdə: ayrıca işəsalma demək olar ki, heç nə əlavə etmir
Davranışı sizinlə birlikdə seçmək, hər addımda dəqiqləşdirməkƏsas söhbətdə müzakirənin ümumi kontekstini saxlamaq daha asandır

Bir neçə asılı addım da subagent üçün bir tapşırıq ola bilər. İşləyicini tapmaq, onun çağırışlarını yoxlamaq və nəticə çıxarmaq - normal, bütöv tapşırıqdır. Sadəcə hər addımı ayrı köməkçiyə paylamağa dəyməz, əgər sonra hamısına qonşu addımın nəticəsini yenidən izah etməli olacaqsınızsa.

Subagent üçün modeli ayrıca model sahəsi ilə təyin etmək olar. hələlik bu lazım deyil: əvvəlcə aydın rol və yoxlanıla bilən nəticə almaq daha faydalıdır. Ayrıca işəsalma özlüyündə nə daha güclü, nə də daha zəif model demək deyil.

İkinci rol başqa şeyi yoxlamalıdır

Tutaq ki, reviewer-dən başqa sizə istifadəçi ssenarisini yoxlamaq üçün playtester lazımdır. Köhnə təlimatın yeni adla surəti demək olar ki, heç nəyi dəyişməyəcək. Əvvəlcə işin mövzusunu və nəticəsini ayırd edin:

RolNə vaxt çağırmalı və nə ötürməliNə almalı
reviewerSilmə kodunu yoxlamaq lazımdır; faylları və tələbləri ötürünYeri, əsası və məhdudiyyətləri ilə kod üzrə nəticə
playtesterİstifadəçi ssenarisini qiymətləndirmək lazımdır; addımları, gözləntiləri və mövcud müşahidələri ötürünHər addımda nə baş verdi, nəticə gözləntidən harada fərqlənir və nə yoxlanılmamış qaldı

Məsələn, rol yalnız eyni adlı iki alış-verişdən birinin silinməsini təhlil edə bilər: hərəkətdən sonra bir qeyd qalmalı, sayğac isə 1 göstərməlidir. Bu, ölçülə bilən tapşırıqdır. "Səhifənin yaxşı olub-olmadığını qiymətləndir" isə zövqə əsaslanan məsləhətlərə həddindən artıq yer qoyur.

İndi tapşırığı alətlərlə tutuşdurun. Bizim reviewer kimi yalnız oxuma və axtarışla köməkçi brauzerdə heç bir hərəkət etməyəcək. O, yoxlama ssenarisi tərtib edə və ya sizin yazıya aldığınız müşahidələri təhlil edə bilər. Bu, yoxlamanın hazırlığı və ya təhlilidir, müstəqil icra olunmuş playtest yox.

Eyni adlı iki alış-verişdən birinin silinməsi üçün
yoxlama ssenarisi hazırla. Hər addım üçün hərəkəti
və gözlənilən nəticəni göstər. Kodu dəyişmə, icra etdiyini iddia etmə.
Müşahidələrimdən sonra gözləniləni faktiki ilə müqayisə et
və hansı məlumatların çatmadığını sadala.

Müstəqil işəsalma üçün brauzerlə işləyən əlçatan alət və işəsalmanın həqiqətən baş verdiyinin yoxlanması lazımdır. Bunun üçün təkcə playtester adı azdır. Əvvəlcə yoxlama üsulunu seçin, sonra rolda onu nə vaxt çağırmalı olduğunu və hansı nəticəni düzgün qaytara biləcəyini təsvir edin.

7. Bu, sizin sessiyada necə görünür

İndi sizdə sessiyanın gördüyü rol faylı və ona tapşıra biləcəyiniz qısa yoxlama var. Başlamaq üçün bu kifayətdir. Əvvəlcədən onlarla oxşar reviewer yığmaq lazım deyil.

Sonra problemin aşkar olunduğu qatı düzəldin. Vacib şərti ötürmədiniz - tapşırığı tamamlayın. Şübhəli nəticə aldınız - əsasını yoxlayın. Reviewer müntəzəm olaraq çox ümumi cavablar qaytarır - rol təlimatını dəqiqləşdirin. Fayl layihədə qalacaq və növbəti yoxlamaya artıq bu qaydalarla başlayacaqsınız.

Təkrarlanan tapşırıqlar üçün reviewer üçün brif işə yarayacaq. Cavab artıq alınıbsa, tapıntıların yoxlanmasına və düzəlişlərin seçilməsinə keçin.