Biliklər vs Bacarıqlar

Biliklər vs Bacarıqlar

Universitet təhsili bizə nəzəriyyə ilə praktika arasında prinsipial fərq yoxdur fikrini aşılayıb. Yox, əlbəttə, bunun eyni şey olmadığını anlayırsınız. Amma prinsipial fərqi görmürsünüz. Halbuki var.

İnsanların çoxu “Mən bilirəm” ilə “Mən bacarıram” arasında bərabərlik işarəsi qoyur. Bəs siz — yox?

Bəs bu nümunələrə necə baxırsınız?

1. Mən bilirəm ki, siqaret çəkmək zərərlidir, amma çəkirəm.
2. Mən bilirəm ki, McDonald's zərərlidir, amma fast food yeyirəm.
3. Mən yol hərəkəti qaydalarını bilirəm, amma maşın sürməyi bacarmıram.
4. Mən bilirəm ki, qaçmaq faydalıdır, amma səhərlər qaçmıram.

Çox vaxt insanlar “Mən bilirəm”i “Mən bacarıram”la səhv salırlar. Yaxşı nümunə yol hərəkəti qaydalarıdır. Əgər bir insan qaydaları bilir və necə sürməyi də bilir, bu o deməkdir ki, o bacarır? Xeyr. Bəs o, bildiyini zənn edirsə? Axı artıq hər şeyi bildiyini və bacardığını düşünürsə, ona instruktor niyə lazımdır?

Əgər əminsinizsə ki, artıq hər şeyi bilirsiniz, yəqin ki, daha heç nə öyrənməyəcəksiniz. Və əgər əminsinizsə ki, hər şeyi bacarırsınız, daha heç nəyə yiyələnməyəcəksiniz. Sizdə belə bir fikir belə yaranmayacaq. Deməli, nəyisə öyrənmək üçün bütün gözəl imkanları əldən verəcəksiniz.

Adi universitetdə sizə yalnız bilik verilir, bacarıqları isə özünüz qazanmalı olacaqsınız. Nə eşidirəm? Sizin universitetdə təkcə nəzəriyyə yox, praktika da var idi? Yaxşı, əgər siz fizika fakültəsinin tələbəsisinizsə, faydalı iş əmsalı ən azı 30 % olan işlək bir buxar mühərriki modeli hazırlamağa cəhd edin. Yəqin ki, necə hazırlanacağını bilirsiniz, amma böyük ehtimalla bacarmırsınız, elə deyilmi?

Kimyaçısınız? Əl altında olan materiallarla qara tüssüz barıt hazırlayın. Guya necə edildiyini bilirsiniz, amma bacarmırsınız? Riyaziyyatçısınız? Artilleriya mərmisinin uçuş tənliyini tərtib edin. Mərminin formasını nəzərə almağı unutmayın. Maddi nöqtələr real həyatda uçmur. Necə ki, kürəşəkilli atlar da yoxdur.

Bioloqsunuz? Penisillini ayırın. Bu, kifdir, qovunlarda rast gəlinir. Necə edildiyini bilirsiniz — əla! Bəs bacaracaqsınız?

İqtisadçısınız? Neftin qiymət artımına dair proqnoz hazırlayın. Hazırladınız? İndi isə proqnozunuza əsasən 1 il ərzində $2,000-i $200,000-ə çevirin. Heç olmasa bir dəfə FOREX-də oynamısınız? Real pulla? Yoxsa sadəcə bunun nə olduğunu bilirsiniz?

Beynəlxalq iqtisadiyyat? Əla! Offşoru harada aça bilim? Honq Konqda, İrlandiyada, yoxsa ABŞ-da? Niyə? Bunu bilsəniz belə, yəqin ki, dərhal həyata keçirə bilməyəcəksiniz, çünki heç vaxt əvvəllər etməmisiniz. Hətta bunun necə edildiyi barədə təsəvvürünüz belə yoxdur.

Bunu sizə universitetdə öyrətmədilər? Niyə biz sizin keçmədiyiniz mövzulardan tapşırıqlar veririk? Ona görə ki, bunlar real həyatdan gələn tapşırıqlardır. Bu, məhz praktikadır, halbuki böyük ehtimalla universitetdə öyrəndikləriniz — kürəşəkilli atlar, mükəmməl rəqabət — real həyatda mövcud deyil.

Yoxsa marketoloqları unutduq? Bu kurs barədə mümkün qədər çox insanın xəbər tutması üçün $500-u hara xərcləmək daha yaxşıdır? Reklama? Axı təkcə klassik reklam deyil, həm də çox güman ki, universitetdə sizə az qala bütün problemlərin dərmanı kimi təqdim olunan Unikal Satış Təklifi konsepsiyası da artıq köhnəlib.

Hər şeyi bildiyiniz fikrini unutun. Özünüzdən soruşun: hansı faydalı işi bacarırsınız? Hansı işə görə sizə yetərli olacaq pulu ödəməyə hazırdırlar?

Elə isə, dostlar, gəlin CodeGym kimi möhtəşəm bir kursa təşəkkür edək. Onun sayəsində siz təkcə proqramlaşdırmağın necə olduğunu bilməkdən əlavə, proqramlaşdırmağı da bacaracaqsınız. Həmçinin işə düzələ biləcək və bir-iki il ərzində layiqli maaş alacaqsınız. Ümid edirik ki, bu, rahat həyat üçün sizə kifayət edəcək.

Bir daha təkrar edək: nə bildiyiniz önəmli deyil. Önəmli olan yalnız başqaları üçün faydalı olaraq nəyi bacardığınızdır ki, buna görə onlar sizə pul ödəməyə hazırdırlar. Bunu nə qədər tez dərk etsəniz, bir o qədər yaxşıdır.